Gogołów

Parafia pod wezwaniem:
św. Katarzyny Aleksandryjskiej

Data erygowania:
1312 rok(data nie jest pewna)

Obejmuje miejscowości: Gogołów, Glinik Górny i Huta Gogołowska

Najstarsze księgi metrykalne: księgi chrztów od 1770 roku, małżeństw od 1773r. i zgonów od 1773r.

Akta wizytacyjne z 1814 roku przypisują utworzenie parafii w Gogołowie Świętosławowi Korycińskiemu, rzekomo w 1312 roku. Informacja ta budzi jednak wątpliwości — ani wizytacja z 1326 roku, ani z 1328 roku nie potwierdzają istnienia parafii w tym czasie. Najwcześniejsze pewne wzmianki o parafii gogołowskiej, należącej wówczas do diecezji krakowskiej i dekanatu jasielskiego, pochodzą dopiero z księgi uposażeń i retaksacji z 1513 roku oraz z „Księgi” biskupa Piotra Tomickiego z 1529 roku.[1]

Drewniany kościół św. Katarzyny, wzniesiony w 1672 roku, przez długi czas pełnił rolę świątyni parafialnej. Z biegiem lat stał się jednak zbyt ciasny dla rosnącej liczby wiernych, dlatego w latach 1981–1988 powstał nowy kościół pw. Matki Bożej Śnieżnej, obecnie będący główną świątynią parafii. Do parafii należą miejscowości: Gogołów, Glinik Górny i Huta Gogołowska. Funkcjonują tu również dwa kościoły filialne: pw. św. Józefa Robotnika w Hucie Gogołowskiej oraz pw. św. Katarzyny w Gogołowie.[2]

Według lokalnej legendy nazwa miejscowości miałaby wywodzić się od polowań króla Kazimierza Wielkiego na dzikie kaczki, zwane gogołami, licznie występujące niegdyś w tej okolicy. Monarcha miał szczególnie upodobać sobie to miejsce i często tu wracać, a podczas jednej z wypraw założyć „Osadę Gogolów”. Z czasem nazwa uległa skróceniu do obecnej formy – „Gogolów”.

W parafii Gogołów księgi metrykalne zaczęto prowadzić w roku 1592, ale najstarsze zachowane obecnie w kancelarii parafialnej pochodzą z II poł. XVIII wieku. Księgi urodzeń z lat 1657-1769, małżeństw z 1657-1772 oraz zgonów 1740-1772 znajdują się na liście ksiąg zaginionych z archiwum Archidiecezji Przemyskiej i obejmują łącznie dwa tomy. Tom trzeci zawiera metryki z lat 1770-1777 dla urodzeń, 1773-1782 dla małżeństw oraz 1773-1780 dla zgonów. Tom czwarty obejmujący lata 1777-1784 zaginął już w czasach przed oddaniem do archiwum przemyskiego dwóch najstarszych tomów. Poza tym w parafii zachowały się wszystkie metryki od maja 1784 roku, przy czym księgi z lat 1890-1945 znajdują się w Urzędzie Stanu Cywilnego we Frysztaku.


Przypisy:
[1] Strona internetowa parafii pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Gogołowie, Historia parafii, http://gogolow.parafia.info.pl/?p=main&what=7 [dostęp 23.11.2025]
[2] Portal diecezji rzeszowskiej, Historia parafii – Gogołów, https://diecezja.rzeszow.pl/parafie/gogolow/ [dostęp 23.11.2025]